
نتایج یک پژوهش جدید نشان میدهد از دست دادن حتی یک ساعت خواب ممکن است احتمال فریبخوردن کاربران در حملات فیشینگ را بهطور معناداری افزایش دهد.
پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا در ارواین برای بررسی تأثیر کمخوابی بر تصمیمگیریهای روزمره، از تغییر ساعت رسمی در فصل بهار بهعنوان فرصتی طبیعی استفاده کردند. در این تغییر، ساعتها یک ساعت جلو کشیده میشوند و بسیاری از افراد عملاً فرصت کمتری برای خواب شبانه خواهند داشت.
محققان با همکاری یک شرکت بزرگ آمریکایی، دادههای مربوط به بیش از ۱۱ هزار کارمند را بررسی کردند. واحد فناوری اطلاعات این شرکت چند بار در سال ایمیلهایی شبیه پیامهای فیشینگ برای کارکنان ارسال میکرد تا میزان آگاهی و واکنش آنها در برابر حملات احتمالی را بسنجد.
نتایج مقایسه رفتار کارکنان در دو مقطع زمانی، تفاوت قابلتوجهی را نشان داد: پیش از تغییر ساعت رسمی، حدود ۱۵٫۵۶ درصد از کارکنان روی لینکهای موجود در ایمیلهای آزمایشی کلیک کردند؛ اما این رقم در نخستین دوشنبه پس از جلو کشیدن ساعت به ۱۷٫۷۶ درصد رسید.
به بیان دیگر، احتمال کلیک روی لینکهای فیشینگ پس از این تغییر حدود ۱۴ درصد افزایش یافت. این یافته نشان میدهد حتی اختلالی نسبتاً کوچک در خواب میتواند بر توانایی افراد برای ارزیابی پیامهای مشکوک و تصمیمگیری محتاطانه اثر بگذارد.
تأثیر خواب بر امنیت دیجیتال
به گفته ایتان شختمن، پژوهشگر عصبشناسی و از نویسندگان مطالعه، کمخوابی میتواند تصمیمگیریهای تکانشی را افزایش دهد؛ به این معنا که افراد ممکن است بدون بررسی کافی، روی لینکها کلیک کنند یا به درخواستهای مشکوک پاسخ دهند.
اهمیت این نتیجه به حملات فیشینگ محدود نمیشود. پژوهشگران معتقدند کاهش خواب میتواند کیفیت بسیاری از تصمیمهای روزمره را تحت تأثیر قرار دهد؛ از تشخیص پیامهای جعلی و مدیریت اطلاعات شخصی گرفته تا انتخابهای مالی و واکنش به موقعیتهای پرخطر.
این موضوع برای سازمانها نیز اهمیت عملی دارد. شرکتها معمولاً با آموزش کارکنان، فیلترهای ایمیل و ابزارهای امنیتی تلاش میکنند احتمال موفقیت حملات فیشینگ را کاهش دهند؛ اما وضعیت جسمی و ذهنی کارکنان نیز میتواند بخشی از معادله امنیت سایبری باشد.
بر همین اساس، پژوهشگران پیشنهاد میکنند شرکتها در روزهای پس از تغییر ساعت رسمی، تعطیلات یا رویدادهایی که الگوی خواب افراد را مختل میکنند، توجه بیشتری به آموزشهای امنیتی و هشدارهای مربوط به ایمیلهای مشکوک داشته باشند.
بحث دوباره درباره هزینههای تغییر ساعت
این یافته همچنین بحث قدیمی درباره ضرورت تغییر ساعت رسمی در طول سال را از زاویهای تازه مطرح میکند. سیاست تغییر ساعت با هدف استفاده بهتر از روشنایی روز و کاهش مصرف انرژی شکل گرفت، اما منتقدان میگویند این روش میتواند ساعت زیستی بدن را مختل کند و پیامدهایی برای سلامت و ایمنی عمومی داشته باشد.
ریتم شبانهروزی بدن انسان تا حد زیادی با چرخه طبیعی روشنایی و تاریکی تنظیم میشود. جلو کشیدن ساعت، بدون تغییر زمان طلوع خورشید، میتواند هماهنگی میان ساعت اجتماعی و ساعت زیستی بدن را برهم بزند. آکادمی پزشکی خواب آمریکا نیز از حذف تغییرات فصلی ساعت و استفاده دائمی از ساعت استاندارد حمایت میکند.
بنا به نوشته پاپیولار ساینس، پژوهش جدید که در نشریه علمی «مجموعه مقالات آکادمی ملی علوم آمریکا» (PNAS) منتشر شده، یادآور میشود هزینه کمخوابی ممکن است فراتر از احساس خستگی باشد و حتی امنیت دیجیتال افراد و سازمانها را تحت تأثیر قرار دهد.















