هواپیمایی که کامپیوتر ثانیه‌ای ۴۰ بار نجاتش می‌داد!

در دهه‌ی ۱۹۸۰، ناسا هواپیمایی آزمایشی ساخت که ظاهرش انگار با یک اشتباه مونتاژ شده بود: بال‌های X-29 به‌جای اینکه به سمت عقب کشیده شوند، به سمت جلو خم شده بودند. اما عجیب‌تر از ظاهر هواپیما، نحوه‌ی پروازش بود؛ X-29 عمداً به‌شدت ناپایدار طراحی شده بود و بدون کمک کامپیوتر نمی‌توانست به شکل عادی در هوا پایدار بماند.

برای حل مشکل، مهندسان یک سیستم کنترل پرواز دیجیتال Fly-by-Wire طراحی کردند که وضعیت هواپیما، سرعت و دیگر پارامترهای پروازی را به‌طور مداوم بررسی می‌کرد و تا ۴۰ بار در هر ثانیه فرمان اصلاحی به سطوح کنترلی می‌فرستاد.

اصلاحات آن‌قدر سریع انجام می‌شدند که خلبان عملاً پروازی را کنترل می‌کرد که ثبات طبیعی نداشت. ناسا این وضعیت را به تلاش برای متعادل نگه‌داشتن یک چتر روی کف دست تشبیه می‌کند؛ دست باید دائماً حرکت کند تا جسم سقوط نکند.

دلیل این همه پیچیدگی، همان بال‌های رو به جلو بود. این طراحی باعث می‌شد جریان هوا روی بال‌ها به سمت ریشه‌ی بال حرکت کند و نوک بال دیرتر دچار واماندگی شود؛ در نتیجه X-29 می‌توانست در زوایای حمله‌ی بسیار بالا کنترل‌پذیری مناسبی داشته باشد.

ناسا می‌گوید هواپیما در آزمایش‌ها تا حدود ۴۵ درجه زاویه‌ی حمله کنترل خوبی داشت و در برخی آزمایش‌ها حتی در زاویه‌ی ۶۷ درجه نیز هنوز مقداری کنترل‌پذیری خود را حفظ می‌کرد.