یخسار گرینلند در حال فروپاشی است؛ زنگ خطر برای افزایش سطح دریاها

همان‌طور که در تصاویر مشاهده می‌شود، گرینلند از نمای هوایی مانند چالشی در درک مقیاس‌ها است. حتی ممکن است تصور شود که تکه‌های یخی کوچک شناور آنجا ارتفاعی بسیار پایین دارند؛ اما آنچه از هوا روی آب دیده می‌شود، در واقع کوه‌های یخ عظیم به اندازه‌ی ساختمان‌های چندطبقه هستند.

در میان ناهماهنگی‌های بصری، یخ‌کافت‌ها، شکاف‌های یخی روی سطح یخچال‌های طبیعی، بیش از هر چیز دیگری اختلاف مقیاس را به نمایش می‌گذارند. این شکاف‌ها که بر اثر تنش‌های سطحی یخچال‌ها شکل می‌گیرند، اطلاعات ارزشمندی درباره‌ی چگونگی حرکت یخسار به سمت اقیانوس در اختیار دانشمندان قرار می‌دهند. اما درون سرزمین، در نواحی دور از یخچال‌هایی که هر سال صدها گیگاتن کوه یخ را به درون آبدره‌ها هدایت می‌کنند، شکاف‌ها گاه آن‌قدر ریز هستند که عرضشان به چند میلی‌متر هم نمی‌رسد.

اما هرچه سرعت حرکت یخ بیشتر شود، یخ‌کافت‌ها هم گسترش می‌یابند. در برخی مناطق، عرض آن‌ها به چند متر می‌رسد و ممکن است با لایه‌ای از برف پوشیده شده باشند و عبور از روی آن‌ها بدون تجهیزات ایمنی مناسب و مهارت نجات، خطرناک خواهد بود. در نقاطی که یخ به اقیانوس می‌رسد، مکانی که ایستادن روی شکاف‌ها نه امکان‌پذیر است و نه عاقلانه؛ یخ‌کافت‌ها می‌توانند آنقدر عظیم باشند که فاصله‌ی دو دیواره‌شان به بیش از ۱۰۰ متر برسد. نکته‌ی مهم این است که در سراسر گرینلند، این شکاف‌ها در حال افزایش هستند.

افزایش یخ‌کافت‌ها برای دانشمندان چندان هم غافلگیرکننده نیست. با گرم شدن اقیانوس‌ها، سرعت حرکت یخسار گرینلند افزایش یافته و تنش‌های بیشتری بر سطح آن وارد می‌شود. بااین‌حال، به دلیل محدودیت‌های موجود در داده‌های ماهواره‌ای و مشاهدات میدانی، دانشمندان تاکنون تصویر واضحی از گستردگی و سرعت این تغییرات در اختیار نداشتند.

گروهی از دانشمندان دانشگاه دورام در بریتانیا، در مطالعه‌ای جدید گستره‌ی شکاف‌های سراسر یخسار گرینلند را در دو مقطع زمانی ۲۰۱۶ و ۲۰۲۱، بررسی کردند. آن‌ها در پژوهش از داده‌های آرکتیک دی‌ای‌ام (ArcticDEM) استفاده کردند: مدل‌های سه‌بعدی سطح مناطق قطبی که بر پایه‌ی تصاویر ماهواره‌ای با وضوح بالا ساخته شده‌اند. سپس، با استفاده از تکنیک‌های پردازش تصویر روی بیش از هشت هزار نقشه، تخمین زدند که برای پر کردن هر شکاف چه مقدار آب، برف یا هوا لازم است. نتیجه‌ی محاسبات به آن‌ها امکان داد تا عمق و حجم یخ‌کافت‌ها را اندازه‌گیری کرده و روند تغییراتشان را بررسی کنند.