قواعد تازه تبلیغات آنلاین؛ احراز هویت فعالان، واسطه‌های مجاز و عوارض تبلیغاتی

بازار تبلیغات آنلاین، از صفحات شبکه‌های اجتماعی و وب‌سایت‌ها تا اپلیکیشن‌ها و سکوهای فروشگاهی، مشمول الزامات سند «ساماندهی تبلیغات تجاری در فضای مجازی» شده است. این مصوبه وزارت ارشاد را موظف می‌کند زمینه حضور کانون آگهی در مسیر انتشار تبلیغات، احراز هویت فعالان این بازار و ایجاد سامانه استعلام وضعیت آن‌ها را فراهم کند. انجام اقدامات قانونی برای دریافت عوارض از تراکنش‌های تبلیغاتی نیز از تکالیف سند است.

این مصوبه در راستای اجرای سند راهبردی جمهوری اسلامی ایران در فضای مجازی و پس از بررسی در کمیسیون عالی ارتقای تولید محتوای فضای مجازی ابلاغ شده است. بر این اساس، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مسئولیت تولیت و هماهنگی ملی اجرای آن را بر عهده خواهد داشت؛ هرچند عملیاتی‌شدن بخش مهمی از الزامات، به تدوین دستورالعمل‌ها، راه‌اندازی سامانه و طی مراحل قانونی در ماه‌های پیش‌رو وابسته است.

بند نخست ماده پنج، وزارت ارشاد را موظف کرده با همکاری تنظیم‌گران بخشی، شرایطی فراهم کند که در مسیر نشر هر تبلیغ، کانون آگهی قرار داشته باشد. کانون آگهی در سند، شخصی تعریف شده که بر اساس مقررات وزارت ارشاد پروانه فعالیت تبلیغاتی دریافت می‌کند.

این حکم یک استثنا دارد: هر تبلیغ‌دهنده می‌تواند محصول یا خدمت خود را مستقیما در سکو یا صفحه اختصاصی خود، در چارچوب مقررات، معرفی کند. بنابراین، سند میان تبلیغ کسب‌وکار در درگاه خودش و سفارش تبلیغ به دیگر ناشران تفاوت گذاشته است.

دامنه مصوبه نیز گسترده است. وب‌سایت، کانال، صفحه، اپلیکیشن و رباتی که محتوا را در دسترس عموم منتشر یا بازنشر کند، «درگاه نشر» محسوب می‌شود. اعلان و آگهی کالا و خدمات در سکوهای فروشگاهی نیز در تعریف تبلیغ مجازی قرار گرفته و درگاه‌ها و سکوهای داخلی و خارجی مشمول سند هستند.

سکو یا درگاهی که طبق ضوابط وزارت ارشاد در تهیه یا انتشار تبلیغ مشارکت مستقیم و مؤثر داشته باشد، خود «واسطه تبلیغاتی» محسوب می‌شود؛ تعریفی که می‌تواند بر مسئولیت و الزامات فعالیت آن اثر بگذارد.