آلودگی پلاستیکی سواحل اکنون از فضا قابل مشاهده است
آلودگی پلاستیکی سواحل اکنون از فضا قابل مشاهده است
امروزه دانشمندان با دستیابی به پیشرفت چشمگیر در تصویربرداری ماهوارهای، میتوانند از فاصله ۶۰۰ کیلومتری سطح زمین، زبالههای پلاستیکی پراکنده در سواحل را شناسایی کنند. این روش جدید با شناسایی تفاوت بازتاب نور از سطح ماسه، آب و پلاستیک، به پژوهشگران امکان میدهد تا زبالههای ساحلی را با دقت ردیابی کنند.پلاستیک امروزه در بسیاری از جنبههای زیستمحیطی مشکلساز شده است، اما برای زیستگاههای دریایی، بحرانی بسیار جدی به شمار میآید. در سالهای اخیر، تجمع پلاستیکها حتی در مناطق دورافتاده و کمجمعیت نیز گزارش شده است؛ از جزایر دوردست در اقیانوس آرام و اقیانوس هند گرفته تا سواحل شمالی استرالیا.درحالحاضر پژوهشگران تخمین میزنند که هر سال بین ۱۹ تا ۲۳ میلیون تن پلاستیک وارد دریا و مناطق ساحلی میشود. این رقم ممکن است تا سال ۲۰۳۰ به دو برابر برسد. مشکل زبالههای پلاستیکی نه تنها تهدیدی برای تنوع زیستی، بلکه چالشی برای وضعیت اقتصادهای بومی نیز محسوب میشود.سواحل جزایر دورافتاده دارای بالاترین میزان تراکم زبالههای پلاستیکی در جهان هستنددکتر جنا گافوگ، سرپرست مطالعهای جدید که رویکرد تازه برای شناسایی آلودگی پلاستیکی سواحل از فضا را معرفی کرده است، در بیانیهای توضیح میدهد: «پلاستیکها ممکن است اشتباهی توسط جانوران به عنوان غذا مصرف و جانوران بزرگتر در دام آنها گرفتار شوند. جانوران کوچکتر نیز مانند خرچنگهای گوشهگیر، درون ظروف پلاستیکی گیر میکنند.» گافوگ میافزاید: «سواحل جزایر دورافتاده دارای بالاترین تراکم زبالههای پلاستیکی در جهان هستند.»اگر زبالههای پلاستیکی پاکسازی نشوند، در نهایت در قطعات کوچکتری تجزیه و به میکروپلاستیک و نانوپلاستیک تبدیل میشوند که تهدیدات بسیار جدیتری را برای محیطزیست به وجود میآورند.گافوگ اشاره میکند که با وجود مستندسازی دقیق اثرات مخرب زبالههای پلاستیکی اقیانوسی بر محیطزیست، ماهیگیری و گردشگری، روشهای دقیقی برای سنجش وسعت این مشکل و یا هدفگذاری دقیق برای پاکسازی، بهویژه در مناطق دوردست، به دلیل محدودیتهای فناوری همچنان در دسترس نبوده است.بیشتر بخوانیدبحران میکروپلاستیکها بهطور تصاعدی در حال تشدید است26 تیر 02مطالعه ‘3هزینه سنگین اجتناب از میکروپلاستیکها؛ چرا نمیتوانیم پلاستیک را کنار بگذاریم4 مهر 03مطالعه ‘5فناوری ماهوارهای پیشتر نیز برای ردیابی پلاستیکهای شناور در اقیانوسها به کار گرفته شده بود و بسیاری از زبالهها هنوز از این طریق مشاهده و ردیابی میشوند: از تجمع کوچک هزاران بطری، کیسه و تور ماهیگیری گرفته تا تودههای پلاستیکی عظیمی مانند «زبالهدان بزرگ اقیانوس آرام» که اکنون سه برابر بزرگتر از فرانسه است.اگرچه فناوریهای ماهوارهای موجود در تشخیص پلاستیکهای شناور در آب خوب عمل میکنند، برای زبالههای پلاستیکی پراکنده در سواحل چندان مؤثر نیستند، زیرا پلاستیک به راحتی در ماسه محو میشود. با این وجود، گروه پژوهشگران استرالیایی به رویکردی مؤثر دست یافتهاند که پلاستیکهای ساحلی را از فضا شناسایی میکند و بدین صورت، عملیات پاکسازی را دقیقتر و هدفمندتر به مرحلهی اجرا میرساند.شاخص زبالههای پلاستیکی ساحلی، فرمول ریاضی برای بررسی الگوهای نور بازتابشده از سطح زمین استگافوگ و همکارانش با ابداع «شاخص زبالههای پلاستیکی ساحلی» (BPDI) که در اصل، فرمول ریاضی برای تجزیه و تحلیل الگوهای نور بازتابشده از سطح زمین است، امکان شناسایی دقیقتر زبالههای پلاستیکی از فضا را فراهم کردهاند. این شاخص به پژوهشگران امکان میدهد تا مهمترین جنبههای هر تصویر ماهوارهای را شناسایی و بررسی کنند.فناوری جدید بر پایهی دادههای ماهوارهی تجاری ورلدویو ۳ عمل میکند؛ حسگری پیشرفته با وضوح بالا که در ارتفاع ۶۱۷ کیلومتری زمین و همراستا با خورشید، در مدار زمین میچرخد. ابزارهای مشابهی نیز پیش از این برای نظارت بر جنگلها از فضا و ردیابی آتشسوزیها به کار رفتهاند، اما نسخهی جدید برای نقشهبرداری از زبالههای پلاستیکی در سواحل طراحی شده است.کپی لینکردیابی پلاستیک از فضاگروه پژوهشگران برای آزمایش قابلیتهای شاخص زبالههای پلاستیکی ساحلی، ۱۴ هدف پلاستیکی (هرکدام با مساحت تقریبی ۲ متر مربع) را در ساحل جنوبی گیپسلند در ایالت ویکتوریای استرالیا، قرار دادند. این هدفها از انواع مختلف پلاستیک ساخته شده و کوچکتر از اندازهی پیکسل ماهواره (۳ متر مربع) بودند.تصاویر BPDI با سه شاخص موجود دیگر مقایسه شد؛ یکی برای یافتن پلاستیک در آب و دو شاخص دیگر برای یافتن پلاستیک در خشکی. نتایج نشان داد که شاخصهای قبلی قادر به تشخیص دقیق پلاستیکهای ساحلی نبودند و یا سایه و آب را به اشتباه، به عنوان پلاستیک تشخیص میدادند. اما شاخص زبالههای پلاستیکی ساحلی BPDI با موفقیت از دیگر روشها پیشی گرفت و عملکرد بهتری را به نمایش گذاشت.
