کشف دیواری ۲۰ متری در قلب پاریس؛ آیا خاستگاه باستانی شهر پیدا شده است؟

کشف بخشی ۲۰ متری از یک دیوار باستانی در قلب شهر پاریس، احتمالاً سرنخ مهمی درباره‌ی خاستگاه سکونتگاه اولیه‌ی این شهر در اختیار باستان‌شناسان قرار داده است. وزارت فرهنگ فرانسه این کشف را «دستاوردی مهم» توصیف می‌کند، هرچند هنوز برای تعیین دقیق کارکرد و قدمت دیوار به بررسی‌های بیشتری نیاز است.

به‌گزارش گاردین، دیوار تابستان امسال در جریان کاوش‌های باستان‌شناسی در زیر ساختمان بیمارستان اوتل‌دیو، در جزیره‌ی ایل دو لا سیته و در نزدیکی کلیسای نوتردام کشف شد. قدمت این سازه‌ی سنگی و چوبی به دوره‌ی گالو-رومی بازمی‌گردد و به نظر می‌رسد بخشی از استحکامات لوتتیا، نام باستانی شهر پاریس باشد.

لوتتیا سکونتگاه قبیله‌ی گالی پاریسی بود که در عصر آهن، در امتداد رود سن زندگی می‌کردند. جزیره‌ی ایل دو لا سیته از گذشته به‌عنوان مرکز لوتتیا شناخته می‌شد، اما این دیدگاه قطعی نیست. برخی پژوهش‌های باستان‌شناسی نیز نظریه‌ی دیگری را مطرح کرده‌اند که براساس آن، مرکز این سکونتگاه در نانتر، حومه‌ای در غرب پاریس قرار داشته است.

کاترین پگار، وزیر فرهنگ فرانسه، در بیانیه‌ای اعلام کرد: «ممکن است با یکی از مهم‌ترین بقایای کشف‌شده برای درک لوتتیای گالی روبه‌رو باشیم.» او در عین حال با تأکید بر این که احتیاط علمی همچنان ایجاب می‌کند کارکرد و گاه‌شماری سازه‌ی کشف‌شده تأیید شود، افزود که «همگرایی شواهد در این مرحله بسیار قابل‌توجه است.»

نام لوتتیا نخستین‌بار در کتاب هفتم از مجموعه‌ی «جنگ‌های گالی» نوشته‌ی ژولیوس سزار ذکر شده است. سزار در این اثر می‌گوید شهر لوتتیا روی جزیره‌ای در رود سن قرار داشته است؛ این توصیف مبهم در طول قرن‌ها نظریه‌های مختلفی درباره‌ی محل دقیق آن به وجود آورده است.

یکی از سرنخ‌های جالب این کشف، آثار سوختگی روی دیوار است. این آثار ممکن است با روایت سزار از نبرد لوتتیا در سال ۵۲ پیش از میلاد مرتبط باشند. براساس نوشته‌های او، گالی‌ها پیش از نبرد با رومی‌ها شهر خود را به آتش کشیدند.

وزارت فرهنگ فرانسه اعلام کرده است که تاریخ‌گذاری کربنی بقایای سوخته، قدمت آن‌ها را بین سال ۲۰۰ پیش از میلاد و ۱۰ پیش از میلاد نشان می‌دهد. این بازه‌ی زمانی، سال ۵۲ پیش از میلاد را نیز که همان زمان ذکرشده برای نبرد لوتتیا است، در برمی‌گیرد.

جزیره ایل دو لا سیته بزرگ‌ترین جزیره‌ی رود سن در منطقه پاریس است و بعدها به مرکز سکونتگاه رومی لوتتیا تبدیل شد. یافته‌ی جدید ممکن است به روشن شدن تاریخ اولیه‌ی این شهر کمک کند، اما برای تأیید اینکه دیوار کشف‌شده واقعاً بخشی از استحکامات لوتتیا بوده و چه نقشی داشته است، به تحقیقات بیشتری نیاز است.