فرمانروای گمشده اقیانوس‌ها: کشف کوسه‌ای قدیمی‌تر از مگالودون در استرالیا

پیش از آنکه مگالودون، کوسه غول‌پیکر افسانه‌ای به فرمانروای بی‌رقیب اقیانوس‌ها تبدیل شود، شکارچی سهمگین دیگری در قلمرو آب‌ها پرسه می‌زد که لرزه بر اندام هر موجودی می‌انداخت. دانشمندان در اکتبر ۲۰۲۵ از کشف ردپای کوسه‌ای عظیم‌الجثه خبر دادند که ابعادش حتی از کوسه‌های سفید بزرگ امروزی نیز فراتر می‌رفت. تیم پژوهش اکنون دریافته است که این شکارچی توانمند، حدود ۱۵ میلیون سال پیش از ظهور مگالودون، در سواحل قاره‌ای که امروزه استرالیا می‌نامیم، حکمرانی می‌کرد.

به‌گزارش ساینتیفیک‌امریکن، دیرین‌شناسان با بررسی موشکافانه‌ی پنج مهره‌ی فسیل‌شده که در یکی از سواحل استرالیا کشف شده بود، تخمین می‌زنند طول کوسه‌ی باستانی به حدود هشت متر می‌رسیده است. برای درک بهتر ابعاد، باید اشاره کرد که کوسه‌های سفید بزرگ امروزی در بیشترین حالت معمولاً تا شش متر رشد می‌کنند؛ یعنی با هیولایی روبه‌رو هستیم که دو متر از بزرگ‌ترین کوسه‌های عصر ما طویل‌تر بوده است.

بنجامین کی‌یر، مدیر ارشد موزه تاریخ طبیعی سوئد و یکی از نویسندگان پژوهش، در گفتگو با خبرگزاری آسوشیتدپرس اعلام کرد: «نکته خیره‌کننده و جذاب اینجاست که موجود از نظر ظاهری، شباهت عجیبی به کوسه‌های غول‌پیکر مدرن داشته است. در واقع، با یک مدل بدنی ایده‌آل روبه‌رو هستیم که بیش از ۱۱۵ میلیون سال بدون تغییر بنیادین کار کرده است؛ پیروزی تکاملی واقعی که در طول میلیون‌ها سال کارایی خود را از دست نداده است.»

هرچند کوسه‌ها سابقه‌ای ۴۵۰ میلیون ساله در تاریخ زمین دارند، نیاکان کوسه‌های سفید امروزی تا حدود ۱۳۵ میلیون سال پیش در سوابق فسیلی دیده نمی‌شدند. نکته کلیدی اینجاست که اجداد اولیه، برخلاف نوادگان خود، بسیار کوچک‌جثه بودند و طولشان به زحمت به یک متر می‌رسید.

پیش‌تر تصور دانشمندان بر این بود که کوسه‌های واقعاً غول‌پیکر (مانند مگالودون که طولش به ۱۷ متر می‌رسید) حدود ۱۰۰ میلیون سال پیش پا به عرصه وجود گذاشتند؛ اما یافته‌های اخیر این فرضیه را به چالش می‌کشد و ثابت می‌کند که ظهور غول‌های اقیانوسی، بسیار زودتر از آنچه تصور می‌کردیم، رخ داده است.

تیم پژوهش اکنون در تلاش است تا با جست‌وجوی بقایای بیشتری از کوسه‌های باستانی، قطعات گمشده در شجره‌نامه تکاملی این شکارچیان را کنار هم بگذارد. کی‌یر معتقد است این تنها آغاز راه است: «این کوسه‌ها حتماً پیش از این دوران نیز در اقیانوس‌ها حضور داشته‌اند؛ چرا که چنین موجود تکامل‌یافته‌ای قطعاً نیاکانی داشته است که ما هنوز موفق به کشفشان نشده‌ایم.»

پژوهش در نشریه Communications Biology منتشر شده است.