شکست ماموریت نجات سوئیفت؛ ناسا عملیات افزایش مدار تلسکوپ خود را متوقف کرد

ناسا تلاش برای نجات رصدخانه نیل گرلز سوئیفت را متوقف می‌کند؛ زیرا فضاپیمای خصوصی نجات‌دهنده‌ی آن نتوانست بر مشکلات خود در مدار غلبه کند.

لینک، ماهواره متعلق به شرکت «کاتالیست اسپیس» که با هدف نجات تلسکوپ سوئیفت ناسا ساخته شده است، سوم ژوئیه برفراز موشک هواپرتاب پگاسوس ایکس‌ال از شرکت نورثروپ گرومن، به فضا فرستاده شد. این فضاپیما برای پهلوگیری و اتصال با سوئیفت طراحی شده بود تا آن را به دام بیندازد و به مداری پایدارتر منتقل کند؛ اما حدود سه هفته پس از پرتاب، لینک خودش با مشکل مواجه شد؛ زمانی که شروع به چرخش کنترل‌نشده کرد.

کاتالیست در ۲۸ ژوئیه اعلام کرد که لینک در اثر مشکلات کنترل وضعیت، از جمله از کار افتادن دو چرخ از سه چرخ واکنشی خود، وارد چرخشی چندمحوره شده است. پیشران‌های سامانه کنترل واکنشی فضاپیما نیز به‌صورت ناقص کار می‌کردند. سپس در اوایل اوت، شرکت اعلام کرد که توانسته سرعت چرخش فضاپیما را با استفاده از پیشران‌های الکتریکی که دراصل برای تغییر مدار لینک طراحی شده بودند، از ۹ درجه بر ثانیه به ۱٫۴۷ درجه بر ثانیه کاهش دهد.

در گام بعد، کاتالیست اعلام کرد که کنترل‌گران، نرم‌افزار پروازی جدیدی را روی فضاپیما نصب کرده‌اند. این شرکت در پستی در ۱۱ اوت گفت: «انتظار داریم پیکربندی به‌روزشده از عملیات پهلوگیری پشتیبانی کند و در مرحله بعدی مأموریت، برای گرفتن و افزایش ارتفاع مدار رصدخانه نیل گرلز سوئیفت ناسا تلاش کنیم.» در آن زمان انتظار می‌رفت لینک در اواخر ماه اوت به سوئیفت برسد.

اما ناسا چهارشنبه ۱۹ اوت، به‌طور رسمی پایان تلاش لینک برای افزایش ارتفاع مدار سوئیفت را اعلام کرد و مشکلات ادامه‌دار در کنترل وضعیت این فضاپیمای خصوصی را دلیل آن دانست. بااین‌حال، ناسا مأموریت را به‌طور کامل لغو نکرده است. لینک همچنان تلاش خواهد کرد با سوئیفت پهلو بگیرد تا عملیات نزدیک‌شدن و مانور در مجاورت یک فضاپیما را تمرین کند و قابلیت‌های خود، به‌جز گرفتن فضاپیما را که می‌توانند در مأموریت‌های آینده مفید باشند، به نمایش بگذارد.

مأموریت نجات تلسکوپ سوئیفت با نام «سوئیفت بوست» از همان ابتدا تلاشی بسیار پرریسک و با شانس موفقیت پایین محسوب می‌شد. افزایش فعالیت خورشیدی پیش‌تر باعث شده بود مدار تلسکوپ سریع‌تر از پیش‌بینی‌ها کاهش یابد. زمانی که ناسا در سال ۲۰۲۵ قرارداد ۳۰ میلیون دلاری سوئیفت بوست را به کاتالیست واگذار کرد، این شرکت آریزونایی کمتر از یک سال فرصت داشت تا طراحی، ساخت و آزمایش لینک را تکمیل کند؛ پیش از آنکه فرصت نجات سوئیفت از دست برود.

جرد آیزاکمن، مدیر ناسا، در بیانیه‌ای گفت: «ناسا باید مایل باشد که وقتی بازده بالقوه یک مأموریت ارزشمند است، بلافاصله شروع به حرکت کند و ریسک‌های هوشمندانه را بپذیرد و این دقیقاً همان کاری است که ما با این مأموریت انجام دادیم. این نتیجه‌ای نیست که برای دستیابی به آن تلاش می‌کردیم، اما چیزی از دلیل ارزشمندبودن تلاش برای اجرای این مأموریت کم نمی‌کند. این تیم با سرعتی فوق‌العاده عمل کرد تا به سوئیفت فرصتی برای انجام تحقیقات علمی بیشتر بدهد و هم‌زمان قابلیت‌هایی را پیش ببرد که آمریکا در آینده برای خدمات‌رسانی به ماهواره‌ها به آنها نیاز خواهد داشت.»

اکنون که لینک دیگر قادر به افزایش ارتفاع مدار سوئیفت نیست، ناسا برآورد می‌کند که مدار این تلسکوپ پیش از پایان سال به‌شدت پایین بیاید و فضاپیما وارد جو زمین شود. ناسا می‌گوید پس از پایان عمر سوئیفت، «همچنان یافتن گزینه‌های جدید برای واکنش سریع به رویدادهای کیهانی را در اولویت قرار خواهد داد و در این فاصله از مأموریت‌های کنونی برای پرکردن خلأ سوئیفت استفاده خواهد کرد.»

کاتالیست همزمان با ورود مأموریت سوئیفت بوست به مرحله بعدی‌اش، از نزدیک با ناسا همکاری می‌کند. براساس بیانیه ناسا، این شرکت و سازمان فضایی آمریکا در حال بررسی جزئیات عملیاتی پهلوگیری و مانور آزمایشی لینک در مجاورت سوئیفت هستند. این عملیات داده‌هایی فراهم خواهد کرد که می‌تواند برای مأموریت‌های احتمالی آینده جهت خدمات‌رسانی به ماهواره‌های دیگر مورد استفاده قرار گیرد.