دانشمندان مشکلی جدی را در ردیاب‌های خواب پیدا کرده‌اند

امروزه بسیاری از افراد برای بررسی کیفیت خواب خود از ابزارهای پوشیدنی استفاده می‌کنند. این دستگاه‌ها با ثبت داده‌هایی مانند ضربان قلب، حرکت بدن و زمان بی‌حرکتی، مدت خواب، تعداد بیدارشدن‌ها و مراحل مختلف خواب را تخمین می‌زنند و معمولاً در پایان امتیازی کلی به خواب شبانه اختصاص می‌دهند. اما مشکل اینجاست که این امتیازها همیشه با احساسی که افراد پس از بیدارشدن دارند، هماهنگ نیست.

به‌گزارش ساینس‌آلرت، پژوهشگران دریافته‌اند که داده‌های ثبت‌شده توسط ردیاب‌های خواب، ارتباط ضعیفی با برداشت شخصی افراد از کیفیت خوابشان دارد. به عبارت دیگر، ممکن است دستگاه اعلام کند فرد خواب خوبی داشته، اما او صبح با احساس خستگی از خواب بیدار شود یا برعکس، خواب از نگاه دستگاه نامناسب باشد، در حالی که فرد احساس خوبی داشته باشد.

براساس پژوهش جدید، ردیاب‌های خواب فقط بخش کوچکی از تفاوت‌های موجود در کیفیت ذهنی خواب افراد را توضیح می‌دهند. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا احساس فرد درباره خواب خود یکی از معیارهای مهم در بررسی مشکلاتی مانند بی‌خوابی است.

ردیاب‌های خواب، خواب را به‌طور مستقیم اندازه‌گیری نمی‌کنند. بیشتر آن‌ها با استفاده از حسگرهای حرکتی، ضربان قلب و تغییرات بدن، وضعیت خواب را حدس می‌زنند. به همین دلیل، در تشخیص مراحل مختلف خواب، مانند خواب سبک، خواب عمیق و خواب REM، ممکن است دچار خطا شوند. برای مثال، فردی که در تخت بی‌حرکت دراز کشیده اما هنوز خوابش نبرده، ممکن است توسط دستگاه در حالت خواب ثبت شود.

مشکل ردیاب‌های خواب فقط احتمال خطا در اندازه‌گیری نیست. برخی پژوهشگران هشدار داده‌اند که وابستگی زیاد به امتیازهای خواب می‌تواند باعث نگرانی و استرس درباره خواب شود. برخی کاربران به جای توجه به احساس واقعی بدن، تلاش می‌کنند هر شب به یک «امتیاز خواب کامل» برسند. این نگرانی مداوم درباره کیفیت خواب حتی می‌تواند خواب را دشوارتر کند.

با‌این‌حال، یافته‌ها به معنی بی‌فایده بودن ردیاب‌های خواب نیست. این دستگاه‌ها می‌توانند برای مشاهده روندهای کلی مفید باشند؛ مثلاً نشان دهند تغییر ساعت خواب، ورزش یا عادت‌های روزانه چه اثری بر الگوی خواب فرد دارد. اما نباید عددهای نمایش‌داده‌شده در ساعت هوشمند را معیار قطعی سلامت خواب دانست. بهترین روش این است که داده‌های دستگاه در کنار احساس فرد، کیفیت زندگی روزمره و در صورت وجود مشکل جدی، نظر پزشک بررسی شود.

پژوهش در ژورنال Sleep Medicine منتشر شده است.