سحابی حلقه (Ring Nebula) با فاصله ۲۶۰۰ سال نوری از زمین، در مسیر تبدیل شدن به یک کوتوله سفید قرار دارد. این «سحابی سیارهای» که با نام مسیه ۵۷ هم شناخته میشود، از بقایای یک ستاره در حال مرگ بهوجود آمده و در عکس جدید تلسکوپ جیمز وب، زیبایی خیرهکنندهاش را بهنمایش گذاشته است.
میبینید که بخشهای مختلف آن، الگوها و رنگهای متمایزی از هم دارند و این بهدلیل انفجار مواد کیهانی مختلف است. مانند آنچه که در آتشبازیهای مناسبتی میبینیم، این سحابی هم حاوی موادی با ساختار شیمیایی متنوع است که انفجار آنها، چنین نورافشانی رنگارنگی را پدید میآورد.
اخترشناسان هم با مطالعه روی همین رنگها که بهلطف تلسکوپ جیمز وب با جزئیات بیسابقهای تصویربرداری شده، میتوانند از ماهیت شیمیایی و روند تکامل سحابی آگاه شوند.
اما الگوهای مختلف آن، حاصل فرآیندهای پیچیده فیزیکی است که دانشمندان هنوز بهطور کامل آنها را درک نکردهاند. همین هم باعث میشود تصویر جدید ثبت شده از این سحابی، یک محصول علمی ارزشمند و مشکلگشا باشد.
گلولههای زرد رنگ در این تصویر کلوزآپ، حاوی هیدروژن مولکولی هستند؛ بسیار سردتر و متراکمتر از سایر بخشهای سحابی. بعضی از آنها در حال تشکیل دم هستند و مانند دنبالهدارهایی بهبزرگی یک سیاره رفتار میکنند
مسیه ۵۷ در صورت فلکی شلیاق یا چنگ رومی (Lyra) قرار دارد و همواره یکی از سحابیهای پرطرفدار نزد عکاسان نجومی بوده؛ زیرا با یک تلسکوپ کوچک و ابتدایی هم قابل عکسبرداری است.
آلبرت زیلسترا، اخترفیزیکدان و پروفسور دانشگاه منچستر دراینباره میگوید: «ما همیشه میدانستیم که این، یک سحابی سیارهای بینهایت زیباست؛ اما عکس جدید جیمز وب، چنان پرجزئیات و بینظیر است که ما محو تماشای آن شدهایم».
این عکس یک ستاره در حال مرگ است؛ سرنوشتی که انتظار خورشید را میکشد
این تصویر نه تنها پوسته در حال گسترش سحابی را با جزئیات زیاد نشان میدهد؛ بلکه ناحیه داخلی حول مرکز کوتوله سفید را هم بهوضوح نمایان میکند. این در واقع آخرین مرحله از دوران حیات یک ستاره است؛ پیشنمایشی از سرنوشتی که انتظار خورشید را میکشد.
دکتر نیک کاکس، یکی دیگر از اعضای تیم تحقیقاتی نیز اظهار امیدواری کرده که مطالعه روی سحابی حلقه با کمک تلسکوپ جیمز وب، به درک عمیقتر چرخه حیات ستارگان و ماهیت مواد رها شده از آنها به درون کیهان منجر شود.
در پسزمینه این تصویر، هزاران کهکشان دورافتاده را میبینیم که ساختار مارپیچ برخی از آنها، بهوضوح مشخص است
ناگفته نماند که تلسکوپ جیمز وب در روز کریسمس سال ۲۰۲۱ با هدف رمزگشایی از آغاز پیدایش کیهان، عازم ماموریت دور و دراز خود شد.
این تلسکوپ فضایی ۱۰ میلیارد دلاری با تجهیزات مادون قرمز خود، میتواند ببینید که تنها چندصد میلیون سال پس از وقوع مهبانگ (بیگ بنگ)، در عالم هستی چه میگذشت.
۲۲۷۲۲۷
