بکرزایی شکلی از تولیدمثل غیرجنسی است که در آن حیوانات ماده که درحالت معمول برای تولیدمثل به اسپرم نر نیاز دارند، می‌توانند بدون جفت‌گیری فرزندآوری کنند. در این حالت، جانور ماده به جای ذخیره کردن اسپرم‌ها برای چند سال در بدن خود یعنی همان کاری که خزندگان انجام می‌دهند، می‌تواند دو سلول خود را با هم ترکیب کند تا رویان ماندگاری را تولید کنند که فقط یک والد دارد.
دانشمندان کم کم متوجه شدند بکرزایی که زمانی پدیده‌ای بسیار نادر در نظر گرفته می‌شد، نسبت‌به آنچه در ابتدا تصور می‌شد، در میان جانوران مهره‌دار رواج بیشتری دارد.
بکرزایی در مارمولک‌ها، مارها، پرندگان و اکنون در تمساح‌ها مشاهده شده است.
دانشمندان از زمان‌های قبل‌تر درمورد بکرزایی در گیاهان و بی‌مهرگان می‌دانستند، اما مدتی طول کشید تا متوجه شوند که مهره‌داران ماده می‌توانند از تخمک‌هایی که توسط اسپرم بارور نشده است، فرزند تولید کنند. از آن زمان، بکرزایی در بیش از ۸۰ گونه مهره‌دار ازجمله در مارمولک‌ها، مارها، پرتوماهیان (بیشتر در حیوانات اسیر) مشاهده شده است و تاکنون هرگز خارج از این تبارهای مهره‌دار ثبت نشده بود.
دانشمندان با این تصور که بکرزایی می‌تواند نوعی استراتژی بقا باشد که ماده‌ها به‌ویژه در جمعیت‌های پراکنده‌ای که در آستانه‌ی انقراض قرار دارند، هنگام پیدانکردن نری برای جفت‌گیری درپیش می‌گیرند، بررسی‌های دقیق‌تر انجام دادند. آن‌ها سرانجام نمونه‌هایی از بکرزایی اختیاری را در حیوانات وحشی کشف کردند.
درمورد تمساح مورد بررسی، تجزیه‌وتحلیل ژنتیکی جنین مرده و مقایسه آن با مادرش نشان داد که آن‌ها عملا ژنوتیپ‌های یکسانی داشتند. این شباهت نشان می‌دهد روش بکرزایی در تمساح مانند روشی است که در پرندگان، مارها و مارمولک‌ها مشاهده شده است. پژوهشگران در مقاله خود می‌نویسند: «این امر حاکی از آن است که بکرزایی صفتی است که احتمالا یکی از اجداد مشترک دور این تبار داشته است. اگرچه، برای آزمایش کامل توزیع تکاملی و دینامیک بکرزایی اختیاری در زمان‌های تکاملی عمیق‌تر به بررسی‌های بیشتری نیاز است.»
در این روش بکرزایی ماده یک تخمک (که حاوی نصف کروموزوم‌های او است) را با نوع دیگری از سلول هاپلوئید به نام جسم قطبی که درنتیجه‌ی فرایند معمول تولید تخمک در تخمدان تولید می‌شود، ترکیب می‌کند. فرزندان حاصل از این فرایند تقریبا کلون‌های مادرشان هستند. بنابراین، اگرچه این روش می‌تواند به ماده‌ها کمک کند وقتی جفت‌های کمتری وجود دارد و تنها هستند، بتوانند به تنهایی تولیدمثل کنند، روش پایداری برای تولید فرزند نیست، زیرا فاقد تنوع ژنتیکی است که دو والد می‌توانند ایجاد کنند.
درحالی‌که در این مورد بچه تمساح از تخم خارج نشد، این احتمال رد نمی‌شود که تمساح‌ها از بکرزایی برای تولید فرزندان دارای توانایی بقا استفاده کنند. نرخ بیرون‌آمدن فرزندان از تخم‌های تولیدشده به روش بکرزایی در گونه‌های دیگر می‌تواند خیلی کم و تا حد ۳ درصد باشد.
۵۸۵۸
