برای نخستین بار در تاریخ یک حشره صاحب حقوق قانونی شد

برای نخستین بار در تاریخ، یک حشره رسماً حقوق قانونی دریافت کرده است. این رویداد در پرو رخ داده و به قدیمی‌ترین گونه زنبور جهان، یعنی زنبورهای بدون نیش داده شده که مسئول گرده‌افشانی بیش از ۸۰ درصد گیاهان جنگل‌های آمازون هستند. این اقدام نوآورانه گامی مهم در جهت حفاظت از اکوسیستم‌های حساس زنبورها، تنوع زیستی و ارزش‌های فرهنگی و دانش بومی محسوب می‌شود.

به گزارش آی‌اف‌ال‌ساینس، پرو به زنبورهای بدون نیش و اکوسیستم‌هایشان حقوق ذاتی زیر را اعطا کرده است:

• حق زندگی و رشد: زنبورها باید بتوانند در محیط خود زنده بمانند و نسل‌های سالم تولید کنند.
• حق حفظ جمعیت‌های سالم: جمعیت زنبورها باید متوازن و سالم باقی بماند.
• حق داشتن زیستگاه سالم و بدون آلودگی: محیطی که زنبورها در آن زندگی می‌کنند نباید آلوده یا تخریب شده باشد.
• حق داشتن شرایط اقلیمی پایدار از نظر اکولوژیک: تغییرات محیطی و اقلیمی نباید سلامت اکوسیستم را تهدید کند.
• حق بازتولید چرخه‌های طبیعی: زنبورها باید بتوانند چرخه طبیعی زندگی خود و اکوسیستم را ادامه دهند.
• حق داشتن نماینده قانونی در صورت تهدید یا آسیب: اگر حقوق آن‌ها نقض شود، می‌توانند از طریق قانونی اقدام کنند.

هدف از اعطای حقوق قانونی این است که بتوان به‌سرعت با هر اقدامی که حقوق زنبورها را تهدید می‌کند، مقابله کرد. این موقعیت تازه قانونی و علمی، براساس چندین قرن پژوهش‌ها و دانش بومی شکل گرفته است.

سازمان غیرانتفاعی «مرکز حقوق زمین» که به دنبال تغییر قوانین محیط‌زیست است، اعلام کرده که شهرداری استانی ساتیپو مقررات مرتبط با زنبورها را تصویب کرده است. این سازمان برای حمایت از این قانون، گزارشی فنی آماده کرده است که با همکاری سازمانی غیرانتفاعی آمازون ریسرچ اینترنشنال در پرو که به حفظ تنوع زیستی، اکوسیستم‌ها و دانش بومی آمازون اختصاص دارد، تهیه شده است.

سازمان مرکز حقوق زمین می‌گوید: «این قانون نتیجه همکاری بی‌نظیر بین رهبران بومی، دانشمندان و فعالان محیط‌زیست است. این شراکت منحصربه‌فرد می‌تواند الهام‌بخش تلاش‌های مشابه در سراسر جهان باشد.»

زنبورهای بومی بدون نیش پرو شامل چند گونه هستند و بسیاری از آن‌ها در معرض تهدیداتی مانند جنگل‌زدایی، سموم کشاورزی، از دست‌رفتن زیستگاه و تغییرات اقلیمی قرار دارند. مردم بومی قرن‌ها این زنبورها را پرورش داده‌اند تا بیماری‌ها را درمان کنند. تحقیقات نشان داده است که عسل این زنبورها خواص ضدسرطانی، ضدباکتریایی، ضدقارچی، ضدالتهابی و ضدویروسی دارد.

زنبورهای بدون نیش مسئول گرده‌افشانی بیش از ۸۰ درصد گیاهان آمازون، از جمله محصولاتی جهانی مانند قهوه، شکلات، آووکادو و بلوبری هستند. اکنون این حشرات رسماً به‌عنوان موجوداتی با حقوق ذاتی شناخته می‌شوند.

تأثیر این زنبورها فراتر از محیط محلی آن‌هاست. آن‌ها نه تنها سلامت اکوسیستم‌های محلی را تضمین می‌کنند، بلکه به سلامت کلی سیاره و بخشی از تجارت جهانی نیز کمک می‌کنند. به همین دلیل، منطقی است که چنین موجود تأثیرگذاری آغازگر دوران تازه‌ای در قوانین محیط‌زیست شود.