هنگامی که مردم صبح روز ۶ فوریه ۲۰۲۳ در ترکیه از خواب بیدار شدند، نمیدانستند که روزشان با حوادث فاجعهبار همراه میشود.
حوالی ساعت ۴ بامداد زمین لرزهای به بزرگی ۷.۸ ریشتر مناطق جنوبی و مرکزی ترکیه و شمال و غرب سوریه را لرزاند. به دنبال آن لرزش دیگری به بزرگی ۷.۷ در حوالی ظهر رخ داد.
فناوری پیشبینی زلزله هنوز وجود ندارد، اما سیستمهای هشدار زودهنگام وجود دارند. سیستمهایی که حرکت زمین را به محض شروع زلزله تشخیص میدهند و به سرعت هشدار میدهند که یک لرزش در راه است و به مردم ثانیههای حیاتی برای آماده شدن میدهد.
سیستم هشدار زلزله گوگل که در گوشیهای دارای سیستم عامل اندروید نصب شده است، یکی از این سیستمها است. اکنون تحقیقات بیبیسی نشان داده است که این سیستم در زمان زلزله مرگبار ترکیه نتوانسته به بسیاری از ساکنان ترکیه اطلاع رسانی کند.
سیستم اندروید تا حد زیادی در اطلاع رسانی شکست خورده است
تیم تحقیقات بیبیسی از سه شهر در مناطق زلزله زده ترکیه بازدید کردند و با صدها نفر صحبت کردند، اما نتوانستند کسی را پیدا کنند که هشدار اولیه گوگل را دریافت کرده باشد. با این حال، آنها دریافتند که تعداد انگشت شماری از مردم برای زلزله دوم هشدار دریافت کردهاند.
ترکیه به دلیل برخورد چند صفحه تکتونیکی بزرگ با خطر بالای قرار گرفتن در معرض زلزله مواجه است. گوگل در سال ۲۰۲۰ وعده داده بود که تلفنهای اندرویدی مانند لرزهنگارهای کوچک عمل کنند و در نتیجه بزرگترین شبکه تشخیص زلزله جهان را تشکیل دهند. این سیستم لرزشهای ۴.۵ ریشتری و بالاتر را تشخیص میدهد.
گوگل میگوید: این هشدار اولیه میتواند به مردم کمک کند تا برای زمین لرزه آماده شوند، اما زیرساختهای عمومی برای شناسایی و هشدار دادن به همه در مورد زلزله هزینهبر است. ما فرصتی را دیدیم که از اندروید استفاده کنیم تا اطلاعات مفید و به موقع در مورد زلزله را به مردم هنگام جستجو، همچنین چند ثانیه برای رساندن خود و عزیزانشان به مکانی ایمن ارائه دهیم.
۸۰ درصد گوشیهای مردم ترکیه اندرویدی است
پروفسور هارولد توبین، مدیر شبکه لرزه نگاری شمال غرب اقیانوس آرام در مصاحبهای با بیبیسی گفت: اگر گوگل قول یا وعده تلویحی ارائه خدماتی مانند هشدار زودهنگام زلزله را بدهد، باید آن را محقق کند.
بیبیسی همچنین با میکا برمن، سرپرست این سیستم صحبت کرد که اصرار داشت که این سیستم هشدار کار کرده است. وی گفت: ما مطمئن هستیم که این سیستم فعال شده و هشدار ارسال کرده است.
این در حالی است که این شرکت هرگز نتوانست مدرکی برای اثبات ادعای خود ارائه دهد.
هنگامی که این سیستم هشداری را بر روی گوشی هوشمند دارای سیستم عامل اندروید ارسال میکند، کل صفحه نمایش را اشغال میکند و هشداری را نمایش میدهد که با صدای زنگ بلندی همراه است.
معمولاً وقتی زلزلهای، حتی با بزرگای کمتر، شهری را میلرزاند، غوغای بزرگی در شبکههای اجتماعی به دنبال دارد. اما پس از اولین زمینلرزه ترکیه، افراد زیادی از آن صحبت نکردند. گوگل سندی را با تیم بیبیسی به اشتراک گذاشت که تنها ۱۳ پست در رسانههای اجتماعی از افرادی که در آن روز درباره هشدار صحبت میکردند، پیدا کرده است.
بیبیسی با آن افراد مکاتبه کرد و متوجه شد که بیشتر آنها هشداری برای زلزله اول دریافت نکردهاند و آنهایی که هشدار دریافت کردهاند، مطمئن نیستند که این هشدار برای اولین زلزله یا زمین لرزه دوم بوده است.
۵۸۵۸
