امیرمسعود عابدین: اگر به دیواره جانبی تایر خودروها دقت کرده باشید، حتما با ترکیبی از اعداد و حروف انگلیسی مانند ۲۲۵/۴۵R۱۷ ۹۱W یا عبارت‌هایی مثل DOT مواجه شده‌اید. در نگاه اول، این عبارات شبیه به رمزهای پیچیده مهندسی به نظر می‌رسند که خواندنشان کار متخصصان است؛ اما در واقع این کدهای برجسته، کارت شناسایی تایر شما هستند که تمام جزییات فنی، میزان تحمل وزن، حداکثر سرعت مجاز و حتی تاریخ دقیق ساخت را برملا می‌کنند.
براساس گزارش motor۱، شناخت این اعداد و حروف فقط برای علاقه‌مندان به مسائل فنی نیست، بلکه آگاهی از آن‌ها برای هر راننده‌ای ضروری است. انتخاب تایر اشتباه، حتی اگر از نظر ظاهری روی رینگ خودروی شما بنشیند، می‌تواند روی فرمان‌پذیری، میزان مصرف سوخت، شتاب و مهم‌تر از همه، ایمنی سرنشینان در سرعت‌های بالا تاثیر مستقیم بگذارد.
معنای واقعی کد اصلی ابعاد تایر
برای درک این کدها، فرض کنید با عبارت رایج ۲۲۵/۴۵R۱۷ ۹۱W روبرو هستید. بخش اول یعنی عدد ۲۲۵، پهنای تایر را به میلی‌متر نشان می‌دهد. عدد ۴۵ نسبت فاق یا همان ارتفاع دیواره به پهنای تایر است (یعنی ارتفاع دیواره ۴۵ درصد پهنای ۲۲۵ میلی‌متری است). حرف R نشان‌دهنده ساختار رادیال (Radial) تایر است که استاندارد جهانی تایرهای امروزی برای نرمی و دوام بیشتر محسوب می‌شود. عدد ۱۷ نیز قطر رینگی است که تایر روی آن سوار می‌شود (به اینچ).
محدودیت‌های پنهان لاستیک
دو عبارت پایانی یعنی ۹۱W جزییاتی حیاتی درباره کارایی تایر ارائه می‌دهند. عدد ۹۱ شاخص بار (Load Index) است؛ یعنی حداکثر وزنی که تایر در باد استاندارد می‌تواند تحمل کند (در این مثال، حدود ۶۱۵ کیلوگرم برای هر چرخ). حرف W نیز نشان‌دهنده رده‌بندی سرعت (Speed Rating) است و مشخص می‌کند تایر تا چه سرعتی ایمن باقی می‌ماند که برای نماد W این حد مجاز ۲۷۰ کیلومتر بر ساعت تعیین شده است. بنابراین هرگز نباید تایری با شاخص بار یا رده سرعت پایین‌تر از توصیه کارخانه روی خودرو نصب کرد.
کد DOT و راز تعیین سن و تاریخ دقیق ساخت
در ادامه خطوط دیواره تایر، عبارت DOT به چشم می‌خورد که نشان‌دهنده تاییدیه استانداردهای ایمنی آمریکا است. در انتهای این رشته کد، یک عدد چهاررقمی قرار دارد که سن واقعی تایر را لو می‌دهد! دو رقم اول نشان‌دهنده هفته و دو رقم آخر نشان‌دهنده سال تولید هستند. برای مثال، عدد ۲۴۲۴ یعنی تایر در هفته بیست و چهارم سال ۲۰۲۴ تولید شده است. دانستن این کد هنگام خرید تایرهای نو یا بررسی خودروهای دست‌دوم فوق‌العاده کاربردی است، چرا که لاستیک‌ها حتی اگر استفاده نشوند، با گذشت زمان دچار فرسودگی بافتی می‌شوند.
سردرگمی رانندگان و خطاهای رایج
نگاهی به بحث‌های داغ رانندگان در شبکه‌های اجتماعی نشان می‌دهند که بسیاری از افراد حروف شاخص بار و سرعت (مانند ۱۰۶H یا ۱۰۴V) را با هم اشتباه می‌گیرند یا کدهای سری ساخت کارخانه را به جای تاریخ تولید تایر می‌خوانند. گاهی کدهای تاریخ فقط روی یک سمت از دیواره تایر حک می‌شوند و همین موضوع باعث سردرگمی خریداران هنگام بررسی لاستیک روی خودرو می‌شود.
انتخابی هوشمندانه برای سلامت و ایمنی خودرو
دفترچه راهنمای خودرو و برچسب راهنمای باد روی ستون در راننده، دقیق‌ترین ابعاد و شاخص‌های پیشنهادی سازنده را در اختیارتان قرار می‌دهند. هنگام تعویض تایر، صرفا به یکسان بودن اندازه رینگ اکتفا نکنید؛ دو تایر هم‌اندازه ممکن است از نظر تحمل وزن یا رده‌بندی سرعت کاملا متفاوت باشند. خواندن این شناسنامه سیاه و لاستیکی، ساده‌ترین راه برای انتخابی ایمن، اقتصادی و متناسب با شرایط رانندگی شماست.
۲۲۷۳۲۲
