از ناباروری تا تولد اولین فرزند پس از ۱۸ سال؛ هوش مصنوعی چگونه معجزه کرد؟

یک زوج پس از ۱۸ سال تجربه‌ی ناباروری، سرانجام به لطف یک سیستم هوش مصنوعی پیشرفته، هم‌اکنون در آستانه‌ی تولد اولین فرزند خود قرار دارند. این زوج با مشکل آزواسپرمی (Azoospermia) مواجه بودند؛ یک عارضه‌ی نادر که در آن هیچ اسپرم قابل‌تشخیصی در مایع منی مرد وجود ندارد و عملاً شانس باروری طبیعی را به صفر می‌رساند.

راه‌حل مشکل، روشی نوین به نام STAR است که در مرکز باروری دانشگاه کلمبیا توسعه یافته. این سیستم با استفاده از یک دوربین پرسرعت و فناوری تصویربرداری قدرتمند، در کمتر از یک ساعت بیش از هشت میلیون تصویر از نمونه مایع منی تهیه و آن را برای یافتن سلول‌های اسپرم اسکن می‌کند. پس از شناسایی، سیستم فوراً اسپرم را در یک قطره‌ی کوچک ایزوله می‌کند تا متخصصان جنین‌شناسی بتوانند آن را برای فرایند لقاح خارج از بدن (IVF) بازیابی کنند.

دکتر زو ویلیامز در مورد قدرت این فناوری می‌گوید: «یک بیمار نمونه‌ای را ارائه داد که تکنیسین‌های بسیار ماهر دو روز برای یافتن اسپرم در آن جست‌وجو کردند و چیزی نیافتند. ما آن را به سیستم مبتنی‌بر هوش مصنوعی STAR دادیم و در عرض یک ساعت، ۴۴ اسپرم پیدا شد. همان لحظه فهمیدیم که این یک پیشرفت انقلابی است.»

مشکل آزواسپرمی عامل حدود ۱۰ درصد از ناباروری‌های مردانه به‌حساب می‌آید و تشخیص آن برای بیماران، بسیار دشوار و شوکه‌کننده است. روش‌های درمانی سنتی شامل جراحی‌های تهاجمی و دردناک برای استخراج اسپرم از بیضه‌ها است که با خطر آسیب دائمی همراه می‌شود. روش STAR که هزینه‌ی آن کمتر از ۳۰۰۰ دلار است، یک جایگزین غیرتهاجمی و بسیار مؤثر به‌حساب می‌آید.

کاربرد هوش مصنوعی در پزشکی به این مورد محدود نیست. ابزارهای دیگری مانند Stork-A برای پیش‌بینی سلامت جنین‌ها و CHLOE برای ارزیابی کیفیت تخمک‌ها نیز توسعه یافته‌اند.

به گفته‌ی یک متخصص غدد تولیدمثل، «هوش مصنوعی به ما کمک می‌کند چیزی را ببینیم که چشمان ما قادر به دیدن آن نیست» و با شخصی‌سازی پروتکل‌های درمانی، کارایی را افزایش می‌دهد.

برخی کارشناسان نسبت به استفاده‌ی شتاب‌زده‌ از هوش مصنوعی در حوزه‌ی باروری هشدار می‌دهند. دکتر جیانپیرو پالرمو از دانشگاه پزشکی وایل کرنل معتقد است که این مدل‌ها هنوز به اعتبارسنجی بیشتری نیاز دارند و ممکن است به بیماران امید کاذب بدهند. او تأکید می‌کند که در نهایت، این روش برای مردانی که مطلقاً هیچ اسپرمی ندارند، کارساز نخواهد بود.