آیا قربانی‌های آیینی در مصر باستان منشأ پیدایش گربه اهلی بودند؟

در سال ۲۰۰۱، باستان‌شناسان به کشفی دست یافتند که می‌توانست دیدگاه غالب درباره تاریخ اهلی‌سازی گربه‌ها را تغییر دهد. تا پیش از آن، باور دانشمندان این بود که گربه‌ها نخستین بار در مصر باستان اهلی شدند؛ چرا که آثار متعددی از آن‌ها در قالب مومیایی و هنرهای مصری یافت شده بود.

پژوهشگران در جریان حفاری در زیر بنای  خانه‌ای ۹۵۰۰ ساله در روستایی در جزیره مدیترانه‌ای قبرس، به مدفنی برخوردند که در آن به‌نظر می‌رسید گربه‌ای خانگی همراه یک انسان دفن شده است. این رویداد بیش از ۴۰۰۰ سال پیش از پیدایش تمدن مصر باستان رخ داده بود.

بدین ترتیب، روایت تازه‌ای شکل گرفت.

آن‌طور که ساینس می‌نویسد، کشف بقایای استخوان‌های گربه‌های باستانی دیگر در نقاط مختلف اروپا بسیاری از دانشمندان را متقاعد کرد که روند اهلی‌سازی گربه‌ها زمانی آغاز شد که گربه‌های وحشی به‌تدریج وارد روستاهای اولین کشاورزان شدند (احتمالاً در مناطقی که امروزه بخشی از ترکیه محسوب می‌شود) و این گربه‌ها درنهایت به گربه‌های خانگی امروزی تبدیل شدند. طبق همین ایده، با مهاجرت کشاورزان به مناطق جدید اروپا، پای گربه‌ها نیز به مناطق دیگر باز شد.

براساس یکی از مقالات جدید، روند اهلی‌سازی گربه‌ها ممکن است فرآیندی خشن و آیینی بوده باشد؛ به این معنا که قربانی‌کردن انبوه گربه‌ها در قالب مناسک دینی در مصر باستان به‌تدریج ویژگی‌های رفتاری رام و مطیع‌بودن را در گربه‌ها تثبیت کرده است. گریگر لارسون، زیست‌شناس تکاملی از دانشگاه آکسفورد و نویسنده هر دو مطالعه، این روند را «مسیر اهلی‌سازی از راه قتل» توصیف می‌کند.